شما اینجا هستید

سد لتیان و جاذبه های گردشگری آب اطراف آن

سد لتیان و جاذبه های گردشگری آب اطراف آن

سد لتیان و جاذبه های گردشگری آب اطراف آن

سد لتیان در سال ۱۳۴۲ به منظور تامین آب آشامیدنی شهر تهران روی رودخانه جاجرود ساخته شد. نام این سد قبل از انقلاب فرحناز بود اما پس از انقلاب این سد را به دلیل نزدیکی به دیواره آن به روستایی به همین نام که یکی از روستاهای زیر آب رفته دهستان لواسان کوچک بود به این نام نامیدند. ساخت این سد باعث ایجاد دریاچه زیبایی در پشت آن شد.

سد لتیان

سد لتیان در جنوب شهر لواسان (در محلی که رودخانه برگ جهان به جاجرود می‌ریزد) بر روی رودخانه «جاجرود» با سطح حوزه آبریزی به مساحت ۶۹۸۰۰ کیلومتر مربع و با متوسط جریان آب سالانه به میزان ۳۵۰ میلیون مترمکعب در استان تهران و در فاصله ۳۵ کیلومتری شمال شرقی تهران و ۵ کیلومتری بخش جاجرود قرار دارد. مطالعات سد در سال ۱۳۳۸ آغاز شد و در سال ۱۳۴۲ عملیات احداث آن شروع و در سال ۱۳۴۶ به بهره‌برداری رسید.

نیروگاه کلان در فاصله ۲۰ کیلومتری در منطقه کلان، بالادست سد لتیان احداث شده است. دو پارک جنگلی به نام‌های لتیان و تلو دریاچه این سد را احاطه کرده‌اند. سد لتیان در دره‌ای در میان کوه جاجرود و کوه بندک ساخته شده و در شمال آن کوه آلون قرار دارد.

علاوه بر رودخانه جاجرود که اصلی‌ترین رود این سد به شمار می‌آید رودهای کوچک‌تر دیگری همچون کُندرود، افچه، برگ جهان نیز به آن می‌ریزند. ارتفاع سد لتیان ۱۰۷ متر، پهنای آن ۴۰۵ متر و عمقش ۹۹ متر است و یکی از بزرگترین سدهای تهران است.
اهداف احداث سد لتیان
تامین آب شرب تهران به میزان ۲۹۰ میلیون مترمکعب از طریق تونل ۵٫۹ کیلومتری به تصفیه‌خانه تهرانپارس، تامین آب زراعی دشت ورامین به میزان متوسط ۱۶۰ میلیون مترمکعب و همچنین تولید متوسط سالانه ۷۰۰۰۰ مگاوات ساعت انرژی برق-آبی جهت شبکه سراسری. در ادامة توسعه منابع آب شرب برای مصرف روز افزون تهران بزرگ، از سال ۱۳۶۷ نیز سالانه به طور متوسط ۱۴۰ میلیون مترمکعب آب از سد لار، از طریق تونل انتقال لار- کلان به طول ۲۰ کیلومتر به نیروگاه کلان و از آنجا به مخزن سد لتیان انتقال داده شده است، که این توسعه باعث بالارفتن حجم آب قابل تنظیم سد لتیان به میزان ۴۱۰ میلیون مترمکعب شده است.

مشخصات عمومی سد لتیان

مشخصات عمومی‌ سد لتیان

مشخصات ساختمانی سد لتیان

مشخصات عمومی سد لتیان

تجهیزات هیدرولیک سد لتیان

سد تنظیم‌کننده
این سد که از دو بخش بتونی و خشکه‌چین تشکیل شده است که دارای ارتفاع ۴۵ متری از پی و ۳۰ متر از بستر رودخانه است. طول سد در تاج در قسمت بتونی ۸۸ متر و در قسمت خشکه‌چین ۶۵ متر است. سد تنظیمی در دره تنگی به فاصله ۱ کیلومتر از سد اصلی واقع شده است.

شیرها و دریچه‌های سد اصلی

تجهیزات هیدرولیک سد لتیان

شیرها و دریچه‌های سد تنظیمی

تجهیزات هیدرولیک سد لتیان

ابزار دقیق منصوبه در سد لتیان

ابزار دقیق منصوبه در سد لتیان

جاذبه‌های گردشگری اطراف سد لتیان

محله‌هایی از شهر لواسان که در نزدیکی سد لتیان قرار دارند عبارتند از: کلاک، ناران، تپه سید پیاز، گلندوک، جاییج، نجارکلا، قاضی‌آباد، سبو بزرگ، سبو کوچک و شورکاب.

منطقه جاجرود و روستاهای اطراف آن یکی از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین مراکز تفریحی بکر در شرق تهران است. کناره‌های رود جاجرود محل خوبی برای مستقر شدن و لذت بردن از طبیعت است.

سد لتیان

رودخانه جاجرود در ۳۰ کیلومتری شمال شرق تهران قرار گرفته که از شمال غرب به طرف جنوب شرق جاری است و از منطقه منشأ (کوه‌های البرز) به ارتفاعات پایین‌تر جریان داشته و وارد سدلتیان می‌شود. این رود از کوه‌های کلون بستک در شمال روستای دربندسر سرچشمه می‌گیرد، شعبه‌های فشم، میگون، دماوند و آهار به این رود می‌ریزند. این رودخانه با ۴۰ کیلومتر طول و ۷۱۰ کیلومتر مربع مساحت حوزه آبریز، دارای شیبی برابر ۴٪ است و یک رودخانه گراولی، ماسه‌ای بریده بریده است.

جاجرود نام خود را از محله بسیار قدیمی و تاریخی جائیج یا جاج واقع در شهر لواسان گرفته است؛ جاج یا جائیج در شمال این رودخانه واقع است. جائیج به روزگار باستان شهری کوچک یا قصبه‌ای بزرگ بوده که از مابقی مناطق لواسانات آبادتر بوده و این آبادی قدمتی دوچندان دارد. از سرچشمه‌های این رود در بخش لواسانات و بخش رودبار قصران تا انتهای این رود که از ورامین نیز می‌گذرد، هیچ قصبه، روستا و یا مکانی به این نام جز در شهر لواسان وجود ندارد.

این منطقه به دلیل آب و هوای مطبوعی که دارد، همیشه مورد توجه طبیعت‌گردان و علاقمندان به طبیعت بوده و هست. بهترین تفریحات در اطراف سد لتیان، کوه‌پیمایی در دامنه‌های اطراف، دوچرخه‌سواری، ماهی‌گیری و عکاسی از طبیعت بی‌نظیر این منطقه است.

سد لتیان

در این دریاچه انواع ماهی نیز پرورش داده می‌شود. در حال حاضر فقط ماهی کپورکراس و ماهی سفید رودخانه‌ای و زردپر در این سد مشاهده شده‌اند در صورتی که چند سال پیش ماهی قزل‌آلا یکی از ماهی‌های مشهور این سد بوده که دیگر مشاهده نشده است.

سد لتیان

ایستگاه‌های قایقرانی و اسکی روی آب این دریاچه هم که زیر نظر نیروی هوایی و شهرداری لواسان انجام می‌شود، تفریح لذت‌بخشی است که می‌تواند خستگی یک هفته کار و تلاش را از تن شما بیرون کند و شادابی زیادی را برای شما به ارمغان بیاورد.

علاوه بر طبیعت زیبای اطراف رودخانه جاجرود و طبیعت دریاچه سد لتیان، آبشار و روستای کمرد که در ۲۰ کیلومتری جاده رودهن واقع است از جاذبه‌های زیبای این منطقه است. آبشار کمرد بین جاجرود و شهر جدید پردیس و در روستای کمرد واقع شده است. این آبشار زیبا در کنار روستای کمرد و در منطقه‌ای سرسبز و زیبا قرار گرفته است. این مکان با اینکه در استان تهران و در نزدیکی جاجرود قرار گرفته اما منطقه کمتر شناخته شده‌ای است.

راه‌های دسترسی به سد لتیان

سد لتیان به دلیل دسترسی آسان و فاصله‌ی نزدیک آن با تهران، حتی برای یک تفریح نیم روزه، گزینه مناسبی است. برای دسترسی به این سد زیبا باید بزرگراه تهران-دماوند به سمت این دریاچه حرکت کنید. سد لتیان در ۵ کیلومتری شمال منطقه جاجرود قرار دارد و از تهرانپارس در کمتر از ۴۵ دقیقه می‌توانید آنجا باشید. ضمن آنکه این منطقه، هم از جاده جاجرود و هم از سمت لواسان قابل دسترسی است.

نکات مهم سد لتیان

  • به یاد داشته باشید سد لتیان یکی از منابع تامین آب نوشیدنی شهر تهران است. پس در حفظ پاکیزگی این سد و محیط اطراف آن دقت داشته باشید. اگر شما هم از افرادی هستید که در انتهای گردش، زباله‌های خود را در طبیعت رها می‌کنید، لطفا این منطقه را برای گردش انتخاب نکنید.
  • برای بازدید از تاج سد می‌توانید از قبل با شرکت آب منطقه‌ای تهران واقع در بلوار کشاورز، خیابان حجاب هماهنگ کنید.
  • سد لتیان در منطقه‌ای مسکونی واقع شده و توقف بیجا و ایجاد ترافیک بی‌مورد باعث آزار بومیان است.

 

منبع: شرکت سهامی آب منطقه‌ای تهران، تسنیم